De bouw van het nieuwe boekenmagazijn van de Koninklijke Bibliotheek (KB) in Den Hoorn is inmiddels in volle gang. Op bedrijventerrein Harnaschpolder verrijst een toekomstbestendig en duurzaam gebouw dat vanaf 2027 ruimte biedt aan miljoenen boeken en andere erfgoedmaterialen. Het Rijksvastgoedbedrijf (RVB) werkt samen met betrokken partners aan wat de nieuwe ‘schatkamer en tijdmachine’ van de nationale bibliotheek moet worden.
Architectuur geïnspireerd op een opengeslagen boek
Het ontwerp van Office Winhov verwijst subtiel naar de miljoenen boeken die straks in het magazijn liggen opgeslagen. De gevel heeft een lichte welving die doet denken aan een opengeslagen boek, terwijl het reliëf is gebaseerd op hiërogliefachtige tekens die verwijzen naar de naam Nationale Bibliotheek. Het magazijn biedt straks ruimte aan zes miljoen boeken, kranten, tijdschriften en bijzondere uitgaven. De collectie wordt opgeslagen in een zuurstofarme omgeving, waar geen medewerkers werken. In plaats daarvan zorgen robotkarretjes voor het plaatsen en ophalen van containers uit metershoge stellingen. In totaal komen er 223.000 containers in het gebouw.
Duurzaam door massa en levensduur
Bouwcombinatie Visser & Smit Bouw I Kropman realiseert het nieuwe boekenmagazijn. Daarbij neemt Visser & Smit Bouw de bouwkundige uitvoering voor zijn rekening, terwijl Kropman verantwoordelijk is voor de technische installaties die het bijzondere binnenklimaat mogelijk maken. Bij het ontwerp is bewust gekozen voor dikke betonnen muren. Hierdoor blijft het binnenklimaat stabiel zonder zware installaties, Dat principe is vergelijkbaar met de koelte van een oude kerk. De temperatuur beweegt langzaam mee met de seizoenen, terwijl de luchtvochtigheid constant blijft. Zo blijven de risico’s voor de collectie beperkt en neemt de onderhoudsbehoefte af. De muren zijn bovendien zo hoog en dik uitgevoerd dat de boeken twee meter boven maaiveld staan. Daardoor blijft de collectie zelfs bij een dijkdoorbraak droog.
Geveltechniek
Voor de gevelafwerking levert Lieftink in totaal 7 Schüco kozijnen en 4 vliesgevels (152 m²) in de kleur Steengrijs (RAL 7030). De kozijnen worden uitgevoerd met triple zonwerend isolatieglas, wat bijdraagt aan een optimale energieprestatie en een stabiel binnenklimaat voor de collectie.
Flinke operatie
Naar verwachting verhuizen de eerste collectiestukken begin 2027 naar het nieuwe magazijn in de Harnaschpolder. Vanwege de enorme omvang van de geschreven erfgoedcollectie duurt deze operatie tot 2029. Het wordt een zorgvuldig geplande, meerjarige logistieke operatie waarbij miljoenen items veilig en gecontroleerd worden overgebracht.